Class 4 Nepali Lesson 4 Note
Unit-4 साथीलाई चिठी
शब्दभण्डार
१. तल दिइएका अर्थ बुझाउने शब्द पाठबाट खोज्नुहोस् :
(क) कुनै काम गर्न जाग्ने इच्छा
👉 आशा
(ख) फैलिएको वा सम्म परेको जमिन
👉 फाँट
(ग) दर्शन गर्न आउने मानिसहरू
👉 दर्शनार्थी
(घ) थरी थरीका खानेकुरा
👉 परिकार
२. तलको तालिकामा दिइएका विषयवस्तु पढ्नुहोस् :
|
सम्मान जनाउने शब्द |
सम्बोधन जनाउने शब्द |
शिष्टाचार जनाउने शब्द |
|
प्रिय |
भाइ/बहिनी/साथी |
सुमधुर सम्झना |
|
आदरणीय |
दाजुभाउजू/दिदीभिनाजु |
सादर नमस्कार/प्रणाम/ढोग |
|
आदरणीय/पुजनीय |
आमाबुबा/गुरु |
सादर नमस्कार/षाष्टाङ्ग दण्डवत्/ढोग/प्रणाम |
|
श्री/श्रीमान् |
प्रधानाध्यापक/प्रमुख ज्यू |
— |
३. जोडा मिलाउनुहोस् :
समूह ‘क’ – समूह ‘ख’
साथी → प्रिय
दिदी → ज्यू
आमा → आदरणीय
प्रधानाध्यापक → पुजनीय
४. तल दिइएका शब्दलाई वाक्यमा प्रयोग गर्नुहोस् :
पत्र – मैले मेरो साथीलाई चिठी पत्र लेखेँ।
विद्यालय – हामी हरेक बिहान विद्यालय जान्छौँ।
भाषा – जनकपुरमा मुख्य भाषा मैथिली हो।
साइकल – म साइकल चढेर बजार गएँ।
दर्शन – हामी जानकी मन्दिरको दर्शन गर्न गयौँ।
अवलोकन – हामी मिथिला चित्रकलाको अवलोकन गर्दै थियौँ।
५. तल दिइएका प्रश्नको उत्तर लेख्नुहोस् :
(क) चञ्चला यादवले चन्द्रमाला गौचनलाई किन चिठी लेखेकी हुन् ?
👉 इन्टरनेट बन्द भएकाले अनलाइनमा कुरा गर्न नसकेकी कारण चिठी लेखेकी हुन्।
(ख) मिथिला चित्रकला भनेको के हो ?
👉 मिथिला चित्रकला भनेको नारीहरूले घरका भित्ता र पर्खालमा कोरिने चित्रकला हो।
(ग) जनकपुरमा कुन कुन कुण्ड रहेका छन् ?
👉 सूर्यकुण्ड, अग्निकुण्ड, विहार कुण्ड।
(घ) जनकपुर सहर किन प्रख्यात रहेको छ ?
👉 जनकपुर सहर मिथिला चित्रकलाका लागि, माछाका लागि र जानकी मन्दिरको लागि प्रख्यात छ।
(ङ) चञ्चला यादवले आप्mनी साथीलाई कहाँ कहाँ घुमाउने बताएकी छन् ?
👉 जानकी मन्दिर, गङ्गा सागर, धनुष सागर, जनक सरोवर, रेल सेवा, मिथिला चित्रकला अवलोकन, माछाका परिकार खाँदै।
६. ‘साथीलाई चिठी’ पाठमा आधारित भई चारओटा प्रश्न तयार पार्नुहोस् र तिनको उत्तर साथीलाई सोध्नुहोस् :
(क) जनकपुरको मुख्य भाषा कुन हो ?
(ख) जानकी मन्दिरको अर्को नाम के हो ?
(ग) जनकपुरमा कुन कुण्डहरू छन् ?
(घ) हामी सँगै कुन परिकार खानेछौँ ?
७. चञ्चला यादवको चिठीको उत्तर तपाईँ कसरी दिनुहुन्थ्यो, लेख्नुहोस् :
प्रिय चञ्चला,
तिमीले लेखेको चिठी पाएँ। म यहाँ राम्रो छु। जनकपुर घुम्न जानको कुरा सुनेर खुशी लाग्यो। तिमीले देखाउन चाहेका सबै ठाउँहरूमा जान म तयार छु। इन्टरनेट सुचारु भए पछि हामी अनलाइन पनि कुरा गरौँला।
तिम्री साथी
चन्द्रमाला
भाषिक संरचना र वर्णविन्यास
(१) तल दिइएको अनुच्छेद पढ्नुहोस् र क्रियापद पहिचान गरी टिपोट गर्नुहोस् :
हामी अर्को महिना वनभोज जाने छौँ। वनभोज गएर मिठा मिठा परिकार खाने छौँ। रमाइलो गर्ने छौँ। मन परेका खेलहरू खेल्ने छौँ। साथीहरूसँग घुम्ने छौँ। साँझपख घर फर्कने छौँ।
क्रियापद : जाने, गएर, खाने, गर्ने, खेल्ने, घुम्ने, फर्कने
(२) क्रियापद रूप परिवर्तन गर्नुहोस् :
(क) गर्छ → गर्ने छ
(ख) पढ्छ → पढ्ने छ
(ग) लेख्छ → लेख्ने छ
(घ) हिँड्छ → हिँड्ने छ
(ङ) जान्छ → जाने छ
(च) भेट्छ → भेट्ने छ
(३) जाने छु, भेट्ने छु, गर्ने छु, फर्कने छु क्रियापद प्रयोग गरी चार वाक्य लेख्नुहोस् :
१. म अर्को महिना गाउँ जाने छु।
२. मैले तिमीलाई भेट्ने छु।
३. हामी रमाइलो गर्ने छु।
४. साँझपख म घर फर्कने छु
(४) आँसु शब्दमा जस्तै तल दिइएका शब्दमा चन्द्रबिन्दु राखेर शुद्ध गरी लेख्नुहोस् :
आखा → आँख
बास → बासु
सगी → सगीँ
हासो → हासौँ
जाच → जाँच
उट → ऊँट
हागो → हाँगो
सुनाइ र बोलाइ
(१) सुनाइ पाठ नौ सुनेर प्रश्नको मौखिक उत्तर :
(क) विषय – आकाशले दाइको बिहेमा घर बस्नुपर्ने भएकाले बिदा पाउने कुरा।
(ख) शिक्षकले अभिभावकलाई सोधेका – बिदाका लागि निवेदन आएको विषयमा।
(ग) आराधना विद्यालय नगरेको कारण – बिरामी भएकी।
(घ) प्रधानाध्यापकको प्रतिक्रिया – हुन्छ, जान सक्छिन्।
(ङ) टेलिफोन संवाद – आकाशको बिदा सम्बन्धी निवेदन बुझाउन।
(२) सुनाइ पाठ नौ का आधारमा टेलिफोन संवाद भएको छ –
शिक्षक र अभिभावक (सुविना मार्फत)।
१. तपाईँ जन्मेको ठाउँको भ्रमण गर्न अनुरोध गर्दै आप्mनो साथीलाई चिठी लेख्नुहोस् :
प्रिय साथी,
तिमीलाई मेरो शुभकामना। म अहिले यहाँ रमाइरहेको छु र तिमीलाई आफ्नो जन्मस्थल घुम्न निम्तो दिन चाहन्छु। यहाँ सुन्दर मन्दिर, सागर र चित्रकला अवलोकन गर्ने ठाउँहरू छन्। हामी सँगै घुम्ने र रमाइलो गर्ने मौका पाउँला।
तिम्री साथी
[तिम्रो नाम]
